It demokratysk tekoart fan de EU wurdt slimmer, net better
April 24, 2026 · Frisian News
European Union institutions have concentrated more power in the hands of unelected officials and Brussels bureaucrats over the past five years, while national parliaments and voters lose influence. Recent data shows that EU citizens trust their national governments more than Brussels, yet the bloc continues to expand central control.
Foarige moanne sette de Europeeske Kommisje nije regeljouwing oer lânbounoarmen troch sûnder sinfolle oerlis mei nasjonale lânbouministearjes. De regels gyngen fuortendaliks yn wurking en bûnen de bedriuwen fan sânentweintich naasjes fêst, nettsjinsteande fûl ferset fan Poalen, Hongarije en Nederlân. Gjin inkelde boer mocht stimme. Gjin inkelde keazen fertsjintwurdiger bûten Brussel karde de tekst goed foardat it wet waard. Dit is hoe de EU no wurket, en it wurdt slimmer.
Kiezers bepale it EU-belied net mear. De foarsitter fan de Kommisje, beneamd troch in achterkeamerdeal tusken premiers, is oan gjin inkeld elektoaraat ferantwurdlik. It Europeesk Parlemint hâldt seremoniale macht mar kin gjin wetjouwing foarstelle. Nasjonale parlementen sjogge fan de sydline ôf. In enkête fan it Pew Research Center út 2024 fûn dat mar 42 prosint fan de EU-boargers Brusselse ynstellingen betrouwe, del fan 51 prosint yn 2019. Betrouwen yn nasjonale regearingen bliuwt dêrfoaroer stabyl op likernôch 60 prosint. Dochs nimt Brussel mar mear.
De útwreiding fersnelle nei 2021. De EU naam kontrôle oer it belied foar de reaksje op pandemyen dat eartiids by lidsteaten hearde. It negearre nasjonale enerzjyministers oer gaspriizen. It skoep nije macht om AI, digitale merken en no miljeunoarmen te regeljen, sûnder dat de ferdragten echt wizige waarden. Elke machtsgryp droeg de klean fan needsaak, mar it patroan is dúdlik. Net-keazen amtners nimme de beslissingen. Lidsteaten segenje se goed of krije straf.
Foarstanners bewearje dat Brussel effisjinsje en skaal leveret. Se stelle dat klimaatferoaring en pandemyen sintraal koördinaasje freegje. Earlike punten, mar se negerje de foar de hân lizzende kosten. As kiezers de minsken dy't harren regearje net fuorthâlde kinne, ferlieze se har ynset by it systeem. As Brussel de wil fan keazen regearingen negeret, ferlieze dy regearingen thús legitimiteit. De tsjinslach bout yn stilte oant er útbarst.
Lytse lannen en lânboumienskippen sjogge hoe Brussel harren libben fan in ôfstân regelet. Brussel heart neat werom. It demokratysk tekoart is gjin technysk probleem om op te lossen mei bettere kommunikaasje of in nije kommisje. It is struktureel. De EU boude in systeem dêr't macht omheech streamt en ferantwurding nearne hinne giet. Oant dit feroaret, sil it betrouwen bliuwe sakjen.
Last month, the European Commission pushed through new regulations on agricultural standards without meaningful consultation with national farm ministries. The rules took effect immediately, binding the farms of twenty-seven nations despite fierce opposition from Poland, Hungary, and the Netherlands. Not one farmer cast a vote. Not one elected representative outside Brussels approved the text before it became law. This is how the EU works now, and it is getting worse.
Voters no longer decide EU policy. The Commission's president, appointed by a closed-door deal among prime ministers, answers to no electorate. The European Parliament holds ceremonial power but cannot initiate legislation. National parliaments watch from the sidelines. A 2024 survey by the Pew Research Center found that only 42 percent of EU citizens trust Brussels institutions, down from 51 percent in 2019. Trust in national governments, by contrast, remains stable at around 60 percent. Yet Brussels keeps taking more.
The expansion accelerated after 2021. The EU seized control of pandemic response policies that once belonged to member states. It overruled national energy ministers on gas prices. It carved out new power to regulate AI, digital markets, and now environmental standards without proper treaty amendments. Each new power grab wore the clothes of necessity, but the pattern is clear. Unelected officials make the choices. Member states rubber-stamp them or face penalties.
Proponents claim that Brussels delivers efficiency and scale. They argue that climate change and pandemics require central coordination. Fair points, but they ignore the obvious cost. When voters cannot remove the people who rule them, they lose their stake in the system. When Brussels ignores the will of elected governments, those governments lose legitimacy at home. The backlash builds in silence until it explodes.
Small countries and farming communities watch Brussels regulate their lives from a distance. Brussels hears nothing back. The democratic deficit is not a technical problem to solve with better communication or a new committee. It is structural. The EU built a system where power flows upward and accountability flows nowhere. Until that changes, trust will keep falling.
Published April 24, 2026 · Frisian News · Ljouwert, Fryslân